Strijd om Marokkaanse miljardendeal: Duitsers en Zuid-Koreanen in de race
De Duitse scheepsbouwer TKMS beschouwt Marokko als een markt van strategisch belang. Dat heeft het concern laten weten aan Marokkaanse media. Verschillende buitenlandse...
Nederland heeft in augustus de uitvoer naar Marokko geregistreerd van één vaartuig in de douanecategorie oorlogsschepen. De aangegeven waarde bedraagt ongeveer 4,6 miljoen dollar. Mogelijk gaat het om een eerste levering binnen de eerder goedgekeurde verkoop van twee maritieme drones, maar die koppeling is nog niet bevestigd.
De Nederlandse aangifte in de handelsdatabase UN Comtrade vermeldt één eenheid onder goederencode 890610, met een exportwaarde van ruim 4,56 miljoen dollar. Volgens Eurostat-cijfers vertegenwoordigt de uitvoer ongeveer 3,9 miljoen euro. De douanecategorie geeft op zichzelf geen uitsluitsel over het model, de uitrusting of de ingebruikname door de Marokkaanse marine.
Op Bladna.nl: Marokko spoort vijandelijke onderzeeërs op met Nederlandse drones
De registratie volgt op een Nederlandse exportvergunning van 13 miljoen euro voor twee autonome, onbemande oppervlaktevaartuigen. In een brief aan de Tweede Kamer van 13 juli bevestigde de regering dat de Marokkaanse Koninklijke Marine de eindgebruiker is. De systemen zijn bestemd voor onderzeebootbestrijding en het opsporen en neutraliseren van zeemijnen.
Het vergunde pakket omvat meer dan alleen de twee schepen. Ook de missie-uitrusting, een besturingsstation, twee sets reserveonderdelen, documentatie, training en technische ondersteuning maken er deel van uit. Volgens de bijbehorende beslisnota worden de systemen rechtstreeks vanuit Nederland naar Marokko verscheept.
Het verschil tussen de geregistreerde exportwaarde en de totale vergunningswaarde bewijst daarom niet dat precies één van de twee drones is geleverd. De handelsregistratie bevat onvoldoende informatie om dat vast te stellen. Evenmin blijkt eruit dat de Marokkaanse marine het vaartuig al formeel heeft ontvangen of operationeel inzet.
De twee vergunde drones moeten haveningangen, kustgebieden en scheepvaartroutes beschermen tegen dreigingen onder water. Ze kunnen meerdere dagen met een hoge mate van autonomie opereren. Dat maakt het mogelijk om sensoren langdurig op zee in te zetten, terwijl marinemensen uit mogelijk met mijnen bezaaide gebieden blijven.
Marokko beschikt volgens de Nederlandse beoordeling al over schepen met sonar en enkele helikopters voor onderzeebootbestrijding. De mogelijkheden voor mijnenbestrijding zijn beperkter. De nieuwe systemen moeten die capaciteit versterken. Over de precieze uitvoering blijft veel onbekend. De fabrikant, het model en verschillende technische eigenschappen zijn in de openbare documenten afgeschermd vanwege commerciële vertrouwelijkheid.
De Nederlandse beoordeling houdt rekening met eventuele bewapening aan boord. Die zou dienen voor de bescherming van de vaartuigen en hun taken tegen onderzeeërs. Volgens Den Haag kunnen de systemen niet eenvoudig voor andere missies worden ingezet: daarvoor zijn uitgebreide technische aanpassingen, integratie en tests nodig.
Voor de vergunning toetste Nederland de uitvoer aan de acht Europese criteria voor wapenexport. Daarbij kwamen ook de mensenrechtensituatie, de spanningen met Algerije en het conflict rond de Sahara aan bod. De regering concludeerde dat er geen duidelijk risico bestond dat de systemen zouden worden gebruikt voor agressie tegen een ander land of om territoriale aanspraken met geweld af te dwingen.
Op Bladna.nl: Nederland onderzocht inzet Marokkaanse drones in Sahara, geeft groen licht
Den Haag wees daarnaast op het defensieve karakter van de vaartuigen en het feit dat de Marokkaanse marine niet betrokken is bij binnenlandse ordehandhaving. De uitvoer kreeg daarom groen licht. De handelscijfers voegen nu een concrete exportregistratie toe, maar voor zekerheid over het betrokken schip en de daadwerkelijke levering blijft aanvullende bevestiging nodig.
Lees meer
De Duitse scheepsbouwer TKMS beschouwt Marokko als een markt van strategisch belang. Dat heeft het concern laten weten aan Marokkaanse media. Verschillende buitenlandse...
Marokko wil zijn eerste onderzeeër aanschaffen, het laatste ontbrekende onderdeel in de uitrusting van de Koninklijke Marine. De keuze is gevallen op geavanceerde Russische en...
Tien HIMARS-raketwerpers voor Marokko staan onder contract en zijn opgenomen in de Amerikaanse planning voor begrotingsjaar 2027. De Amerikaanse landmacht bereidt inspecties,...
Amerikaanse wapenprogramma’s voor Marokko vertegenwoordigen sinds 2016 samen een maximale aangekondigde waarde van ruim 12,7 miljard dollar. Een beperkt aantal grote contracten...
De twee maritieme drones die Marokko voor 13 miljoen euro uit Nederland koopt, vertonen opvallende overeenkomsten met de Israëlische Seagull. Nederlandse overheidsdocumenten...