Na 45 jaar Italië spreekt Mohamed zelfs in Casablanca nog Italiaans

Zijn dochter, journaliste Karima Moual, beschrijft in La Stampa hoe ze hem daar onlangs op betrapte. "Papa, we zijn in Casablanca en je spreekt Italiaans!", merkte ze verbaasd op. Voor Mohamed was het simpelweg een automatisme geworden.

Op Bladna.nl: Studie onthult: Nederland ging volledig mis met "verkeerde taalles" voor Marokkaanse kinderen

Mohamed woont inmiddels 45 jaar in Italië. Hij heeft er gewerkt, zijn kinderen grootgebracht en zijn kleinkinderen zien opgroeien. Hij volgt de Italiaanse politiek en leest er de kranten, al spreekt hij de taal nog altijd met een accent en gebruikt hij soms uitdrukkingen die zijn zevenjarige kleinzoon corrigeert.

Karima zelf kwam in 1990 op negenjarige leeftijd naar Italië. Haar ouders hadden weinig mogelijkheden om formeel onderwijs te volgen. Mohamed was in Marokko tot het einde van de basisschool naar school geweest. Zijn vrouw Khadija kon destijds niet lezen of schrijven in het Arabisch.

Geen van beiden volgde na hun aankomst een officiële cursus Italiaans. De taal werd geleerd waar hun leven zich afspeelde: op het werk, bij collega’s, in winkels en tijdens gesprekken met buren. Voor Mohamed waren vooral de uren op zijn werk bepalend.

Een verhaal midden in het debat over de Italiaanse school

Het verhaal verschijnt precies op het moment dat Italië over nieuwe taalregels voor scholen discussieert. Minister van Onderwijs Giuseppe Valditara werkt aan een decreet waarmee per klas een grens van 30 procent zou gelden voor leerlingen die het Italiaans onvoldoende beheersen. Het criterium moet volgens de minister gebaseerd zijn op taalvaardigheid en niet simpelweg op buitenlandse nationaliteit.

Leerlingen die al voldoende jaren Italiaans onderwijs hebben gevolgd, zouden buiten die berekening kunnen vallen. Waar een verdeling over andere scholen praktisch onmogelijk is, zijn uitzonderingen en extra lessen Italiaans voorzien. Voor gepersonaliseerde taalondersteuning wordt volgens ANSA meer dan 14 miljoen euro uitgetrokken.

Het voorstel gaat nog verder. Ouders van buitenlandse leerlingen met specifieke leer- of gedragsproblemen zouden verplicht Italiaanse taallessen moeten volgen. De regering stelt dat de maatregelen bedoeld zijn om integratie te bevorderen en te voorkomen dat grote concentraties leerlingen met taalachterstanden het onderwijs bemoeilijken.

Karima Moual plaatst het verhaal van haar vader tegenover het idee dat gebrekkig Italiaans automatisch zou wijzen op een gebrek aan bereidheid om zich te integreren. Mohamed werkte en leefde tientallen jaren tussen Italianen, maar leerde de taal op de plekken waar zijn generatie daadwerkelijk het grootste deel van de dag doorbracht.

Op Bladna.nl: Marokkaanse Ayoub doceert Catalaans op TikTok

Voor zijn dochter laat Mohamed vooral zien hoe sterk taalverwerving samenhangt met iemands levensomstandigheden en generatie. Zijn Italiaans is na 45 jaar misschien niet foutloos, maar is zo diep in zijn dagelijkse leven doorgedrongen dat zelfs een wandeling in Casablanca soms niet genoeg is om automatisch weer van taal te veranderen.