Een Marokkaanse vrouw voert al jaren een juridische strijd om haar echtgenoot in Nederland te bezoeken. Tijdens die procedure kwam aan het licht dat een Nederlands algoritme haar visumaanvraag had geanalyseerd.
De vrouw diende op 6 september 2023 een aanvraag in voor een Schengenvisum voor kort verblijf. Haar echtgenoot, die zowel de Marokkaanse als Nederlandse nationaliteit heeft en in Nederland woont, zou haar ontvangen en haar verblijf betalen.
Op Bladna.nl: Zes keer gezakt voor inburgeringsexamen, toch schrapt Nederlandse rechter visumweigering Marokkaanse
Nederland weigerde het visum op 29 september 2023. Ook haar bezwaar werd later afgewezen, waarna zij naar de rechtbank Den Haag stapte.
De discussie ging onder meer over haar banden met Marokko en Egypte. In Egypte beschikte zij over een verblijfsvergunning en woonde zij bij familie van haar echtgenoot.
De zaak kreeg een extra dimensie toen bleek dat het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken het systeem IOB, "Informatie Ondersteund Beslissen", voor haar dossier had gebruikt. Die betrokkenheid stond niet vermeld in de oorspronkelijke visumweigering en evenmin in de beslissing op haar bezwaar.
Het IOB-systeem vergelijkt informatie over de aanvrager, de persoon die hem of haar uitnodigt en eventueel de werkgever met gegevens uit eerdere visumaanvragen en andere bronnen binnen de migratieketen.
Op basis daarvan kan een dossier naar een snelle, normale of uitgebreidere behandeling worden gestuurd. Een consulaire medewerker neemt uiteindelijk zelf de beslissing.
In augustus 2025 oordeelde de rechtbank al dat de visumweigering onvoldoende was gemotiveerd. Het ministerie moest vervolgens uitleg geven over de werking van het algoritme en de mogelijke invloed ervan op het dossier.
Het ministerie leverde de destijds gebruikte algoritmeprofielen uiteindelijk aan de rechter, maar vroeg om geheimhouding tegenover zowel de Marokkaanse vrouw als haar advocaat. De vrouw verzette zich daartegen omdat zij de gebruikte informatie wilde kunnen controleren om haar zaak effectief te verdedigen.
In een beslissing van 16 september 2026 accepteerde de rechtbank van Den Haag uiteindelijk het argument dat openbaarmaking toekomstige aanvragers in staat zou kunnen stellen hun dossiers bewust aan de profielen aan te passen of verschillende consulaten uit te proberen.
De regering stelt tegelijkertijd dat de Marokkaanse zelf aan geen enkel profiel voldeed. Juist die bewering moet de rechtbank nog controleren. Andere Marokkaanse vrouwen hebben de afgelopen maanden eveneens Nederlandse visumweigeringen met succes voor de rechter aangevochten.
Op Bladna.nl: Kinderen zitten al jaar thuis in Marokko, maar mogen niet naar moeder in Nederland
De zaak is daarmee nog niet afgelopen. De rechter heeft alleen beslist dat de algoritmeprofielen geheim mogen blijven; er moet nog worden bepaald of Nederland het visum terecht heeft geweigerd en of haar aanvraag opnieuw moet worden beoordeeld.
Lees meer
Een Marokkaanse moeder en haar drie minderjarige kinderen mogen hun asielaanvraag niet in Nederland laten behandelen. Ondanks haar verklaringen over bedreigingen door haar broer...
Het Franse consulaat in Casablanca weigerde een Marokkaanse met een vaste baan en 38.000 euro op haar rekening een toeristenvisum. De rechter vernietigt de weigering, beveelt...
Een 61-jarige Marokkaanse wilde haar echtgenoot in Nederland bezoeken. Ze woont al ongeveer 60 jaar in Marokko, heeft er vastgoed en geld op de bank. Toch vindt de Nederlandse...
Een in Nederland geboren Marokkaanse vrouw die haar Nederlandse nationaliteit verloor, heeft via de rechter haar terugkeer afgedwongen. De Immigratie- en Naturalisatiedienst...
Voor veel Marokkanen die dromen van een reis naar Nederland, eindigde de visumaanvraag in 2024 in een teleurstelling. Nederland wees vorig jaar een opvallend hoog aantal...
