Mark Rutte in Marokko: Marokkaanse Nederlanders eisen gesprek over mensenrechten

Nederland negeert de mensenrechtensituatie in Marokko uit vrees dat Rabat uitgeprocedeerde asielzoekers weigert terug te nemen, zegt Abdou Menebhi, voorzitter van het Euro-Mediterraan Centrum Migratie & Ontwikkeling (Emcemo), een informatiecentrum voor mensen met een Marokkaanse achtergrond. En dat zwijgen over de mensenrechtensituatie in Marokko heeft consequenties voor de Marokkaanse gemeenschap in Nederland. "Het gaat vooral op het gebied van vrijheid van meningsuiting niet goed. Als je kritiek uit op het regime in Rabat, zeker als je journalist of activist bent, is de kans groot dat je wordt opgepakt", zegt Menebhi in het AD.

Lees ook: Vrees voor toename invloed Marokko via Cultureel Centrum in Nederland

De Emcemo-voorzitter geeft als voorbeeld de case van de Belgische-Marokkaan Ahmed El Bourtkiz. Volgens Menebhi werd hij vorige maand veroordeeld door een rechtbank in Casablanca tot 4 jaar cel. "Deze man woonde nota bene in Amsterdam. Op sociale media uitte hij kritiek op het beleid van de Marokkaanse regering. Dat werd hem niet in dank afgenomen. Toen hij eerder dit jaar naar Marokko ging, werd hij opgepakt en vastgezet. De lange arm van Rabat is overal, ze houden iedereen in de gaten."

Ook mensenrechtenactivist Habib El Kaddouri maakt zich zorgen over de houding van Nederland. "Heel wat mensen uit onze gemeenschap durven niet meer naar hun moederland uit vrees dat ze worden opgepakt. De repressie is zeker na het neerslaan van de protesten in het Rifgebergte in 2017 toegenomen. Mensen keerden zich tegen de achterstelling van deze regio en machtsmisbruik door de autoriteiten. Ze hoopten dat het protest leidde tot meer aandacht voor het gebied. Dat er meer werk zou komen, beter onderwijs en meer zorg. Maar zes jaar later is de werkloosheid nog steeds hoog en hebben vooral jongeren geen zicht op een beter perspectief. Ze verlaten massaal dit gebied en trekken vooral naar Europa", vertelt El Kaddouri.

Rabat tolereert volgens Menebhi steeds minder kritiek uit angst dat het protest te groot wordt. Hij vindt dat Nederland zich harder moet opstellen als het gaat om mensenrechten. "Den Haag mag niet accepteren dat Marokkaanse Nederlanders die openlijk kritiek spuien, worden geïntimideerd, gemolesteerd en soms dus ook worden vastgezet. Daar moet onze regering zich tegen uitspreken. En deze mensen moeten worden beschermd door onze overheid. Er gebeurt nu veel te weinig." De organisatie merkt op dat Nederland eerst veel kritischer was, maar dat de regering nu niet meer spreekt over de mensenrechtensituatie in het openbaar. "Dat heeft met de geheime deal te maken die Nederland in 2021 sloot met Marokko. Hierdoor worden gedwongen uitzettingen van asielzoekers naar Marokko weer mogelijk. Voorwaarde is wel dat Nederland het onderwerp mensenrechten niet meer op de agenda zet. Wij noemen dat chantage", aldus Emcemo-voorzitter Menebhi.

Lees ook: Nederlandse premier Rutte deze week op officieel bezoek in Marokko

Premier Mark Rutte brengt deze woensdag een bezoek aan Marokko waar hij door premier Aziz Akhannouch wordt ontvangen, om te spreken over de economische banden tussen beide landen en het terugdringen van migratie. "We hoeven geen enkele illusie te hebben dat onze premier het onderwerp mensenrechten zal aansnijden in Rabat. Dat gebeurde vorige week ook niet toen Rutte in Tunesië was en dat hoeven we nu helaas ook niet te verwachten. Deze premier is vooral bezig om manieren te vinden om het aantal migranten op korte termijn terug te dringen en dan zijn mensenrechtenschendingen kennelijk een stuk minder belangrijk", aldus PvdA-Kamerlid Kati Piri.