16 december 2025 - 11:00 - Wereld
De waarschuwing die het Front Polisario recentelijk aan Spanje heeft gericht, heeft de aandacht gevestigd op de complexe geopolitieke geschiedenis tussen Rabat en Madrid. De onafhankelijkheidsbeweging voor de Sahara wijst op een mogelijke bedreiging voor de Canarische Eilanden en brengt daarmee de expansieve doctrine van het ‘Groot-Marokko’ opnieuw ter sprake. Deze historische claim, die teruggaat tot de jaren twintig, speelt een onderhuidse rol in de betrekkingen tussen beide landen.
Een tiental dagen waarschuwde het Front Polisario Spanje expliciet: "Zodra ze de bezetting van de Sahara geconsolideerd hebben, zal de volgende stap de Canarische Eilanden zijn." De beweging suggereert dat als Madrid geen stappen onderneemt tegen de Marokkaanse agenda, de territoriale ambities van Marokko zich naar de Spaanse archipel zullen uitbreiden. Deze ongerustheid is historisch gefundeerd in de doctrine van het ‘Groot-Marokko’, een ideologie die streeft naar een ingrijpende aanpassing van de grenzen om de invloed van vroegere Marokkaanse dynastieën te herstellen, meldt 20minutos.
Lees ook: Hassan II droomde van een ’Groot-Marokko’
Om de volledige reikwijdte van deze aanspraken te begrijpen, is het noodzakelijk terug te kijken in de geschiedenis. De these van het ‘Groot-Marokko’ vond zijn oorsprong al in de jaren twintig van de vorige eeuw, met Allal El Fassi, de oprichter van de Istiqlal-partij. In de periode tussen de twee wereldoorlogen, toen Europa afgeleid was, streefde deze nationalistische stroming naar het herstel van de pracht van het Merinidische Sultanaat en het Almohadische Rijk. Deze ideologie, die elementen van salafisme en pan-Arabisme omvat, claimt een omvangrijk grondgebied, waaronder de Sahara, Mauritanië, het westen van Algerije, het noorden van Mali, evenals de Spaanse enclaves Ceuta en Melilla.
Deze visie bleef niet slechts een theoretisch concept. Ze kende haar meest concrete uitvoering in november 1975, tijdens de Groene Mars. Wijlen Koning Hassan II maakte destijds gebruik van de politieke onzekerheid na het einde van het Franco-regime door 350.000 burgers de grens over te sturen, een actie die Spanje dwong de Sahara te verlaten.
Hoewel tegenstanders van Marokko de dreiging met de Canarische Eilanden als een ernstig gevaar presenteren, is de historische positie complexer. Ook al namen sommige radicalere stromingen de eilanden in hun claims op, stond de officiële kaart van de Istiqlal-partij uit 1956 ze niet toe. Bovendien weigerde Rabat in 1978 de Canarische separatistische beweging (MPAIAC) te erkennen tijdens een bijeenkomst van de Organisatie van Afrikaanse Eenheid, waarmee het de Spaanse soevereiniteit in feite respecteerde. Toch blijft dit onderwerp uiterst gevoelig in Madrid.
Lees ook: Polisario waarschuwt Spanje voor Marokko: "Canarische Eilanden volgen!"
Terwijl de Spaanse premier Pedro Sánchez de Marokkaanse standpunten lijkt te naderen, klinken er kritische tegengeluiden. Yolanda Díaz, tweede vicepremier van Spanje, eist bijvoorbeeld dat "geen enkele centimeter land wordt prijsgegeven," wat aantoont dat de invloed van het ‘Groot-Marokko’ nog steeds doorwerkt in de Spaanse diplomatie.
Lees meer
In het politieke hart van Spanje is een fundamentele discussie ontstaan over de territoriale veiligheid van het land. De aandacht is daarbij specifiek gericht op de Canarische...
Spanje ziet zich genoodzaakt om zijn militaire aanwezigheid en strategie aan de zuidgrens grondig te evalueren. De snelle technologische vooruitgang bij de buurlanden dwingt...
De diplomatieke inspanningen rondom één van de belangrijkste energieverbindingen in de Middellandse Zee-regio zijn in een nieuwe fase beland. De Spaanse regering onderzoekt...
De meest recente topbijeenkomst tussen Madrid en Rabat heeft de diplomatieke kringen met een onbevredigend gevoel achtergelaten. Hoewel er veertien akkoorden werden ondertekend,...
Air Europa heeft een nieuwe koers ingezet waarbij de focus voor de komende jaren verschuift naar het Afrikaanse continent. Waar de Spaanse luchtvaartmaatschappij voorheen vooral...
Langs de kustlijn van de Sahara wordt momenteel hard gewerkt aan een infrastructureel project dat de maritieme verhoudingen in de regio ingrijpend kan veranderen. De bouw van de...
De relatie tussen Spanje en Marokko staat onder druk nu Madrid zich grote zorgen maakt over de toekomst van de Chafarinas-eilanden. Dit archipel, dat sinds de 19e eeuw door...
De diplomatieke verhoudingen tussen Spanje en Marokko bevinden zich aan het eind van 2025 in een interessante fase. Hoewel de officiële geluiden vanuit Madrid spreken over een...
In de internationale politiek is het geven van relatiegeschenken een eeuwenoude traditie die veel onthult over de huidige staat van diplomatieke verhoudingen. De Spaanse premier...
Marokko versterkt zijn militaire slagkracht aanzienlijk door de aanschaf van geavanceerde Amerikaanse rakettechnologie. Het ministerie van Defensie van de Verenigde Staten heeft...
