16 september 2024 - 22:10 - Cultuur
De oorsprong van zellige, de decoratieve keramische tegels, is onderwerp van een verhitte discussie tussen Marokko, Algerije en Tunesië. Elk van deze Noord-Afrikaanse landen claimt de uitvinding van deze kunstvorm.
Algerije probeerde onlangs zijn buurlanden voor te zijn door op 18 april een aanvraag in te dienen bij UNESCO om "de kunst van architecturale versiering met zellige: kennis en vaardigheden" op de lijst van immaterieel cultureel erfgoed van de mensheid te plaatsen. Deze actie leidde tot felle reacties in Marokko en Tunesië, die ook aanspraak maken op de zellige-kunst. Marokko had in 2012 al een dossier ingediend bij de Wereldorganisatie voor Intellectuele Eigendom (WIPO) om de keramische tegel als eigen te claimen.
Lees ook: Algerije beschuldigd van ’stelen’ Marokkaanse zellige (foto’s)
Maar wie heeft zellige nu echt uitgevonden? Dat is moeilijk te zeggen. Volgens Jeune Afrique zou deze kunstvorm zijn ontstaan uit mozaïektegels, geïntroduceerd door de Feniciërs in de Middeleeuwen, een periode waarin Marokko, Algerije en Tunesië onder invloed stonden van de Andalusiërs en de Turken. "De Middellandse Zee is al eeuwenlang een smeltkroes van uitwisselingen", zegt een onderzoeker van het Tunesisch Nationaal Instituut voor Erfgoed.
Deskundigen zijn het erover eens dat zowel Marokko als Algerije en Tunesië de zellige-kunst kunnen claimen. Maar door de politieke spanningen tussen de drie landen lijkt een gezamenlijke aanvraag bij UNESCO vrijwel onmogelijk. "Het je zomaar toe-eigenen van cultureel erfgoed staat bijna gelijk aan annexatie", zegt een Tunesische ambachtsman. "Je ontkent de bijdrage van andere landen, je berooft ze en je gedraagt je als iemand die wanhopig op zoek is naar een identiteit."
Lees ook: Voorhuwelijkse opleiding voor koppels in Marokko
Immaterieel erfgoed is vaak een bron van rivaliteit en onenigheid tussen landen, en gaat verder dan politieke kwesties. UNESCO moedigt collectieve claims aan. In 2018 probeerde Algerije couscous als eigen erfgoed te claimen, maar na protesten van buurlanden diende het in 2020 een gezamenlijk dossier in met alle Maghreb-landen, inclusief Mauritanië en Libië.
Lees meer
De Algerijnse sportcommentator Hafid Derradji heeft tijdens de wedstrijd tussen Algerije en Liberia voor de kwalificatie van de Afrika Cup 2025 de woede van Marokkanen gewekt...
Marokko heeft met succes een poging van Algerije verijdeld om de Marokkaanse kaftan te claimen als onderdeel van hun eigen cultureel erfgoed. De Marokkaanse ambassadeur bij...
Marokko, gastland van de volgende Afrika Cup, heeft het officiële logo van het toernooi onthuld. Opvallend is de aanwezigheid van zellige, een traditioneel Marokkaans mozaïek.
Algerije heeft officieel een dossier ingediend bij UNESCO om de zellige, een traditionele mozaïekkunst, te laten erkennen als immaterieel erfgoed. Deze stap zou de spanningen...
Marokko heeft met succes een Algerijnse poging verijdeld om de kaftan te claimen als onderdeel van hun cultureel erfgoed. Dit gebeurde tijdens een recente bijeenkomst van het...
Algerije en Marokko voeren al decennia een strijd om de herkomst van gerechten, traditionele kleding, sieraden, architectonische ornamenten en muziekgenres. Nu is er een nieuwe...
Algerije zet zich actief in om wat het beschouwt als zijn cultureel erfgoed te beschermen. Hiervoor worden diverse procedures bij UNESCO gestart, met als doel dit immaterieel...
Henna en de bijbehorende rituelen in Arabische landen zijn toegevoegd aan de Unesco-lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Dat heeft de organisatie voor onderwijs, wetenschap...
Adidas heeft afgelopen zaterdag het nieuwe shirt van het Algerijns voetbalelftal onthuld. En zoals verwacht is er geen spoor meer te bekennen van het Marokkaanse zellige-motief.
Marokko heeft een klacht ingediend bij de UNESCO tegen Algerije, dat de Marokkaanse kaftan claimt als zijn eigen immaterieel erfgoed. De klacht werd ingediend door het...
