4 januari 2026 - 21:00 - Marokko
De manier waarop religieuze autoriteit wordt beleefd in Marokko ondergaat een opvallende verandering onder invloed van de digitale wereld. Waar de positie van de traditionele geestelijke voorheen onbetwist was, wijst recent universitair onderzoek op een verschuiving naar een meer interactieve vorm van geloofsbeleving op sociale media. Deze transitie is niet alleen zichtbaar in de enorme populariteit van bepaalde online beroemdheden, maar beïnvloedt ook de manier waarop een nieuwe generatie gelovigen zich verhoudt tot religieuze voorschriften en maatschappelijke discussies.
Uit een studie van de Moulay Ismaïl Universiteit in Meknes, gepubliceerd in het tijdschrift Siyassat Arabiya, blijkt dat de klassieke hiërarchie tussen geleerde en volgeling aan het vervagen is. Onderzoeker Nadia Elalia analyseerde hiervoor de interacties op de digitale kanalen van de populaire prediker Yassine El Amri. De resultaten laten zien dat religieuze autoriteit tegenwoordig deels wordt gevormd door de dynamiek op platforms zoals Facebook. Hierbij is de verhouding niet langer uitsluitend top-down, maar ontstaat er een vorm van stilzwijgende onderhandeling tussen de spreker en zijn publiek.
Lees ook: Marokko pakt internetpredikers aan
Binnen deze digitale gemeenschappen zijn grofweg twee stromingen te herkennen. Een aanzienlijk deel van de volgers houdt vast aan de traditionele waarden en verdedigt de online prediker onvoorwaardelijk bij controverses, zoals eerder gebeurde rondom de televisieserie Al Maktoub. Tegelijkertijd is er een groeiende groep internetgebruikers die een kritische afstand bewaart. Voor hen is het religieuze vertoog een onderwerp van gesprek en debat geworden, waarbij standpunten niet meer automatisch als onfeilbaar worden beschouwd.
Lees ook: Studie toont aan: Marokkanen verliezen geloof
Hoewel de rol van religieuze influencers groot is — ruim 73 procent van de ondervraagden volgt dergelijke figuren — blijft het gebruik van internet voor juridisch religieus advies beperkt. Slechts 7,5 procent van de deelnemers zoekt online naar een fatwa, wat aangeeft dat formele geloofsvragen nog vaak via traditionele weg worden beantwoord. Wel ziet meer dan 90 procent van de jongeren sociale media als een essentieel instrument om hun geloof te beschermen tegen kritiek, waarbij zij gebruikmaken van moderne middelen zoals hashtags en gecoördineerde acties op profielpagina’s.
