Vastgoed Marokko: "zwarte markt"-transacties ontsnappen aan de staat

Hoewel het programma voor woningsteun succesvol is gebleken, met meer dan 36.000 begunstigden, waarvan 25% Marokkanen die in het buitenland wonen, en een overschrijding van de aanvragen tot boven de 114.000, kampt de sector nog steeds met uitdagingen. Vooral de informele transacties vormen een probleem, waardoor de werkelijke prijzen van onroerend goed worden vertekend en de staat belangrijke belastinginkomsten misloopt.

Lees ook: Marokko belooft einde zwartbetaling in vastgoedsector

Het steunprogramma, dat in januari 2024 door de overheid werd gelanceerd om aan de behoeften van de middenklasse en mensen met een beperkt inkomen te voldoen, kende veel succes. 32% van de begunstigden zijn jongeren, en 63% van hen ontving een financiële steun van 70.000 dirham, terwijl 37% een bedrag van 100.000 dirham ontving. Bij 57% van de geaccepteerde aanvragen ligt de prijs van de woning tussen de 300.000 en 700.000 dirham. Officiële statistieken laten een jaarlijkse productie zien van 113.000 wooneenheden voor de lage en middeninkomens, inclusief zelfbouw. Deze cijfers blijven echter ver achter bij de werkelijke vraag van de markt.

Deze situatie overstijgt de effecten van het woningsteunprogramma, dat niettemin geleid heeft tot een stijging van de cementverkoop met 9,45%, een toename van het volume van hypotheken met 1,7% en een groei van 7,2% in de leningen aan projectontwikkelaars. De dynamiek van de woningproductie wordt geconfronteerd met verschillende uitdagingen, in het bijzonder de proliferatie van informele verkopen. Er gaan dus moeilijkheden schuil achter het woningsteunprogramma.

Lees ook: Huurders sociale woningen in Marokko in de val gelokt

"De huisvestingssector wordt geconfronteerd met structurele uitdagingen die rechtstreeks van invloed zijn op zijn vermogen om aan de groeiende vraag te voldoen, met name die van de middenklasse en huishoudens met een beperkt inkomen. [...] ondanks de inspanningen om deze sector te ondersteunen, belemmeren verschillende factoren de dynamiek ervan, in de eerste plaats de proliferatie van informele transacties (zwart betalingen), die de transparantie schaden en de reële prijzen van onroerend goed vervalsen, terwijl de staat belangrijke fiscale inkomsten misloopt", legt een vastgoedconsultant en specialist in stedenbouwwetten uit aan Hespress. Hij wijst ook op "de administratieve obstakels die verband houden met het verkrijgen van bouwvergunningen, die het tempo van vastgoedprojecten vertragen en de kosten ervan verhogen, wat zich weerspiegelt in de uiteindelijke prijzen van wooneenheden". Een andere grote uitdaging is de schaarste aan bouwgrond en de voorraden aan onverkochte woningen die wachten op liquidatie. "De schaarste aan bouwgrond, vooral in de grote steden, heeft geleid tot een stijging van de grondprijzen, waardoor de toegang tot betaalbare huisvesting verder wordt bemoeilijkt", waarschuwt de professional.