- Marokko
Marokko krijgt zijn diesel uit verschillende landen, maar twee van de belangrijkste leveranciers staan tegelijk onder druk. Rusland beperkt zijn uitvoer tot eind oktober en in de Verenigde Staten werd openlijk gedreigd met beperkingen op de export. Voor een land zonder operationele olieraffinaderij maakt die combinatie de bevoorrading extra kwetsbaar.
Dat is des te gevoeliger omdat Rusland in de eerste helft van 2026 de grootste dieselleverancier van Marokko was. Het koninkrijk importeerde toen 4,34 miljoen ton diesel en gasolie, waarvan 1,35 miljoen ton uit Rusland kwam. Dat is ruim 31% van het totaal.
Op Bladna.nl : Marokkaanse diesel breekt record in Spanje, maar dan draait Rusland kraan dicht
Energie-expert Yahya Hammad noemt Marokko in een analyse van Al Jazeera daarom een van de Arabische markten die bijzonder gevoelig zijn voor mogelijke Amerikaanse exportbeperkingen. Naast Rusland ontvangt Marokko namelijk ook brandstof uit de Verenigde Staten.
Rusland heeft zijn beperkingen op de uitvoer van diesel door producenten verlengd tot eind oktober. De Russische raffinagesector is geraakt door herhaalde Oekraïense aanvallen en Moskou wil voldoende brandstof beschikbaar houden voor zijn eigen markt.
Vicepremier Alexander Novak liet vrijdag wel een opening. Als de Russische productie groter wordt dan de binnenlandse vraag, kan volgens hem worden overwogen een deel van de export opnieuw toe te staan. Tot die tijd blijft een belangrijke bron voor internationale kopers beperkt.
Tegelijk speelde in Washington het tegenovergestelde probleem. Door recordprijzen voor diesel in de Verenigde Staten werd gesproken over het beperken van Amerikaanse export om meer brandstof in eigen land te houden. De VS exporteerden dit jaar ongeveer 1,5 miljoen vaten diesel per dag en zijn daarmee een van de grootste leveranciers ter wereld.
Vrijdag kwam er echter een internationaal akkoord dat de onmiddellijke druk moet verminderen. De G7 besloot via het Internationaal Energieagentschap in vier maanden tijd 100 miljoen vaten olie en olieproducten uit strategische voorraden vrij te geven. Een aanzienlijk deel van de diesel moet al binnen de eerste twintig dagen beschikbaar komen. De G7-landen beloofden bovendien geen exportbeperkingen op energieproducten onderling in te voeren.
Voor Marokko betekent dat niet dat alle risico’s verdwenen zijn. Het land behoort niet tot de G7 en blijft voor vrijwel zijn volledige behoefte aan geraffineerde brandstoffen afhankelijk van buitenlandse leveranciers. Sinds de stillegging van de Samir-raffinaderij in 2015 kan het koninkrijk geïmporteerde ruwe olie niet op grote schaal zelf tot diesel verwerken.
De kwetsbaarheid is inmiddels ook aan de pomp zichtbaar. De dieselprijs ligt bij verschillende Marokkaanse tankstations boven 16 dirham per liter. Sinds begin juli bedraagt de stijging ongeveer 28%, waardoor een tankbeurt van 50 liter bijna 175 dirham duurder is geworden.
Dat raakt niet alleen automobilisten. Vrachtwagens, landbouwmachines, irrigatiepompen en een groot deel van de goederenlogistiek draaien op diesel. Hogere brandstofkosten kunnen daardoor uiteindelijk ook worden doorberekend in vervoer, landbouwproducten en andere goederen.
Op Bladna.nl : Marokko ingehaald door afhankelijkheid van Russische brandstof
De vrijgave van de G7-reserves kan de wereldmarkt op korte termijn wat lucht geven, maar verandert de structurele zwakte voor Marokko niet : zolang het land geen grote operationele raffinaderij heeft, blijft het afhankelijk van beschikbare buitenlandse diesel op een markt waar zijn twee belangrijkste leveranciers nu allebei hun eigen bevoorrading vooropstellen.
Lees meer
Marokko behoorde in de maand maart tot de belangrijkste wereldwijde importeurs van Russische diesel. Ondanks een daling van de export vanuit Moskou door droneaanvallen op...
Benzine uit het Verenigd Koninkrijk en verschillende Europese landen zou via Tanger Med naar Rusland worden doorgestuurd. Scheepsbewegingen wijzen op een veel grotere...
Marokko heeft in maart en april een recordhoeveelheid diesel naar Spanje geëxporteerd. Deze onverwachte toename roept vragen op over de herkomst van de brandstof, gezien de...
Rusland heeft via de zee circa 30.000 ton benzine van het type AI-92 geïmporteerd uit Marokko. Een tanker heeft de brandstof geladen in Tanger en ontladen in de Arctische haven...
De Marokkaanse energiemarkt heeft in de laatste maand van het jaar een opvallende ontwikkeling laten zien wat betreft de herkomst van brandstoffen. Terwijl de internationale...
