Fossiel van miljoenen jaren oud draagt shahada : het mysterie van Marrakech

Het object werd in 1994 gekocht in de souk van Marrakech en bevindt zich tegenwoordig in het Geomijnbouwmuseum in Madrid. Onderzoek van de Complutense Universiteit van Madrid en de Spaanse onderzoeksraad CSIC toont aan dat het om het natuurlijke afgietsel van een schelp uit het Jura gaat.

Op Bladna.nl : Sensatie in Marokko : ontdekking van 168 miljoen jaar oud

De schelp zelf is dus miljoenen jaren oud, terwijl de Arabische inscripties veel recenter zijn. De onderzoekers dateren de bewerking waarschijnlijk tussen het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw.

Op beide zijden staat in Koefisch schrift dezelfde religieuze boodschap : de shahada, waarin wordt verklaard dat er geen god is dan Allah en Mohammed zijn profeet is.

Het fossiel zou afkomstig zijn uit het Atlasgebergte in de omgeving van Marrakech. Die regio is bijzonder rijk aan resten uit het Jura. Wetenschappers deden er eerder bijvoorbeeld een uitzonderlijke ontdekking van ongeveer 168 miljoen jaar oude fossiele sporen.

Waarom werd de shahada op een fossiel gezet ?

Volgens de Spaanse onderzoekers ligt de verklaring mogelijk in oude lokale overtuigingen rond fossielen. Sommige gemeenschappen in het Atlasgebergte zouden versteende resten van dieren bijzondere krachten hebben toegeschreven en ze hebben gebruikt bij waarzeggerij of andere magische praktijken.

De islamitische geloofsbelijdenis kan daarom bewust op het fossiel zijn aangebracht om die vermeende krachten te neutraliseren. Door het voorwerp een expliciet islamitische betekenis te geven, werd het volgens deze hypothese als het ware religieus beschermd tegen een gebruik dat als tovenarij werd beschouwd.

De wetenschappers noemen nog een tweede mogelijke verklaring. Rond het einde van de 19e eeuw vonden in de Arabische wereld discussies plaats over Darwins evolutietheorie. De inscriptie zou ook een manier kunnen zijn geweest om de religieuze betekenis van het fossiel te benadrukken tegenover interpretaties over zijn biologische oorsprong.

Het onderzoek werd uitgevoerd door paleontologen Juan Carlos Gutiérrez-Marco en Sara Romero, samen met arabiste Delfina Serrano Ruano. Hun studie verscheen in het Journal of the Geological Society.

Volgens het team is dit het eerste gedocumenteerde voorbeeld van een prehistorisch fossiel dat later bewust werd omgevormd tot een islamitische religieuze talisman. Een fossiel met Arabische letters was eerder wel in Palestina gevonden, maar die tekst had geen religieuze betekenis.

Op Bladna.nl : Wonderbaarlijke vondst in Marokko : oceaan van miljoenen jaren oud op 3000 meter hoogte

Het kleine voorwerp uit de souk van Marrakech vertelt daarmee twee verhalen tegelijk : dat van een zeedier dat miljoenen jaren geleden leefde toen het huidige Atlasgebied nog een heel ander landschap vormde, en dat van mensen die het fossiel veel later een nieuwe religieuze betekenis gaven.