5 januari 2026 - 20:00 - Wereld
De rol van Spanje binnen de internationaal georganiseerde misdaad ondergaat een opvallende verandering. Waar het land voorheen vooral werd gebruikt voor het witwassen van kapitaal, wijzen recente rapporten op de vestiging van permanente logistieke bases in het zuiden van het land. De autoriteiten maken melding van een verschuiving waarbij strategische kustgebieden nu fungeren als operationele knooppunten voor grensoverschrijdende smokkelnetwerken.
Een recent voorbeeld hiervan is de ontmanteling van een transportlijn in Almería, waarbij een busmaatschappij werd ingezet om hasj naar België te vervoeren. Volgens experts van El Debate is dit een teken dat criminele groepen, vaak aangeduid als de Mocro Maffia, niet langer alleen op doorreis zijn. In plaats van Spanje enkel te gebruiken als tijdelijk toevluchtsoord voor kopstukken, worden er nu actieve dekmantelbedrijven en infrastructuur opgezet om de doorvoer van drugs vanuit Marokko naar Noord-Europa in eigen beheer te faciliteren.
Lees ook: Spaanse politie arresteert Mocro Maffia-huurmoordenaars onderweg naar Marokko
De structuur van deze netwerken bemoeilijkt het werk van de veiligheidsdiensten aanzienlijk. De organisatie bestaat uit diverse onafhankelijke cellen die werken volgens een soort franchisemodel, waardoor het lastig is om individuele groepen aan een centrale leiding te koppelen. Desondanks is de aanwezigheid van deze groepen voelbaar door een toename van geweld, waaronder gerichte liquidaties en afrekeningen. Ook buiten de drugswereld laten zij sporen na, zoals bij de aanslag op politicus Alejo Vidal-Quadras in Madrid of de aanhouding van voortvluchtige schutters in Algeciras.
De aanpak door de Spaanse justitie ligt inmiddels onder een vergrootglas na een aantal incidenten. Veelbesproken is het dossier van Karim Bouyakhrichan, een kopstuk van de organisatie dat na zijn arrestatie in april 2024 door een procedurefout en een besluit van de rechtbank in Malaga voorlopig werd vrijgelaten. Ondanks een officieel uitleveringsverzoek van Nederland wist hij tijdens deze vrijheid spoorloos te verdwijnen. Dergelijke voorvallen leiden tot internationale bezorgdheid over de weerbaarheid van het gerechtelijk apparaat tegen de invloed van grote misdaadnetwerken.
Lees ook: Hoe de Mocro maffia de grootste bedreiging van Nederland werd
Door de directe geografische nabijheid van Marokko en de aanwezigheid van gevestigde smokkelroutes lijkt Spanje een cruciaal terrein te zijn geworden voor deze groepen. De transitie van een passieve rustplaats naar een actief logistiek centrum brengt grote uitdagingen met zich mee voor de openbare veiligheid. Met de opkomst van permanente steunpunten en de professionele inrichting van de smokkelketen waarschuwen de diensten voor een verdere verankering van de georganiseerde misdaad in de regio.
