Ondanks deze administratieve vernieuwing verandert er ten gronde niets. Een Marokkaan in Amsterdam, Brussel, Madrid of Parijs kan nog steeds niet zelf stemmen in een consulaat. Hij moet een gemachtigde op een kieslijst in Marokko aanwijzen om in zijn plaats een stem uit te brengen.
Lees ook : Strijd om stem miljoenen Marokkanen in het buitenland
Deze situatie schuurt met de grote economische bijdrage van de diaspora. Volgens het Wisselkantoor stuurden zij in 2025 een bedrag van 122 miljard dirham naar Marokko, na 118 miljard het jaar ervoor. Eind mei 2026 staat de teller al op 50,2 miljard dirham.
Tijdens vakanties is de aanwezigheid van de gemeenschap eveneens zichtbaar. Tijdens de operatie Marhaba 2025 staken meer dan 4,06 miljoen Marokkanen in het buitenland de grens over. In datzelfde jaar registreerde Marokko een totaal van 19,8 miljoen toeristische aankomsten.
Commercieel krijgt deze groep het hele jaar door aandacht van banken en vastgoedontwikkelaars voor investeringen, hypotheken en rekeningen. Bij het aantrekken van geld vormt de afstand geen obstakel. Het plaatsen van een stembus in een consulaat blijkt daarentegen wel een probleem.
Logistieke bezwaren overtuigen minder omdat buurlanden het anders aanpakken. Bij de Algerijnse presidentiële verkiezingen van september 2024 waren 865.490 kiezers in het buitenland geregistreerd. Algerije regelde hun deelname via 117 stembureaus in diplomatieke posten, waar het stemmen al enkele dagen eerder begon.
Tunesië hanteert een vergelijkbare werkwijze. Bij de presidentsverkiezingen van oktober 2024 stonden 642.810 kiezers in het buitenland geregistreerd. De Tunesische kiesautoriteit liet kiezers toe om met een identiteitskaart of paspoort te stemmen in het dichtstbijzijnd buitenlands stembureau.
In Marokko houdt artikel 72 van de organieke wet betreffende de Kamer van Afgevaardigden het systeem van volmacht in stand. Het nieuw digitaal platform verandert daar niets aan en maakt enkel een bestaande procedure elektronisch.
Het digitaliseren van een papier maakt een procedure makkelijker, maar verandert een volmacht niet in een rechtstreekse stem. Stemmen houdt in dat een burger zelf zijn politieke recht uitoefent in een hokje met het bijbehorende briefgeheim en de garanties van een stembureau.
Lees ook : Stemrecht Marokkaanse diaspora blijft verre droom
Het digitaal aanbieden van volmachten is praktisch, maar geldt niet als een volwaardig participatiebeleid. De keuze is om kiezers in het buitenland via consulaten te laten stemmen, en de modernisering van een volmacht niet meer als een toereikende oplossing te presenteren.