Diaspora stuurt miljarden naar Marokko : wat als dat geld vooral in bedrijven in de Rif zou gaan ?

Het voorstel komt van voormalig minister Hakima El Haite en professor Anis H. Bajrektarevic. Zij pleiten ervoor om het kapitaal en de kennis van de Marokkaanse diaspora gerichter in te zetten voor de lokale economie, zonder daarbij het geld aan te tasten dat families ontvangen voor dagelijkse uitgaven, huisvesting, gezondheidszorg of studies.

Op Bladna.nl : Onbekende subsidie helpt Marokkanen uit diaspora bij starten bedrijf in Marokko

De financiële slagkracht van Marokkanen in het buitenland is groot. In 2024 stuurde de diaspora 117,7 miljard dirham naar Marokko, 2,1% meer dan een jaar eerder. Toch wordt slechts een klein deel van deze geldstroom gebruikt voor productieve investeringen en nieuwe bedrijven. Eerder bleek al dat bureaucratische obstakels veel Marokkaanse ondernemers uit het buitenland afremmen.

Het voorgestelde fonds zou daarom losstaan van de traditionele geldovermakingen naar familieleden. Marokkanen in Europa en andere delen van de wereld zouden vrijwillig kapitaal kunnen investeren in ondernemingen in hun streek van oorsprong. De auteurs denken daarbij onder meer aan industriële en technologische projecten die rechtstreeks banen kunnen creëren.

Al Hoceima en Nador centraal in plannen

Vooral regio’s waar veel inwoners naar Europa zijn geëmigreerd, zouden volgens het voorstel moeten profiteren. Al Hoceima, Nador en andere delen van de Rif worden expliciet genoemd. Het idee is dat geld uit de diaspora niet alleen via consumptie of vastgoed terugvloeit naar deze gebieden, maar ook wordt gebruikt voor bedrijven die op langere termijn economische activiteit en werkgelegenheid opleveren.

De financiering zou niet uitsluitend van Marokkanen in het buitenland hoeven te komen. Het systeem zou kunnen worden aangevuld met garanties van de Marokkaanse staat, internationale ontwikkelingsbanken en speciale financiële constructies. Ook Europese financiering zou rechtstreeks naar ondernemingen in belangrijke emigratieregio’s kunnen worden geleid.

Lokale overheden, coöperaties en regionale beroepsorganisaties zouden volgens de initiatiefnemers inspraak moeten krijgen bij de keuze van projecten. Tegelijkertijd willen ze niet alleen het geld van de diaspora mobiliseren. Marokkanen die in Europa kennis en ervaring hebben opgedaan, zouden bedrijven in Marokko bijvoorbeeld tijdelijk kunnen begeleiden of als mentor kunnen optreden.

Marokko beschikt al over een systeem om dergelijke investeringen te stimuleren. Via MDM Invest kunnen Marokkanen in het buitenland steun krijgen wanneer zij een onderneming oprichten of uitbreiden. Voor projecten vanaf 1 miljoen dirham kan een niet-terugbetaalbare bijdrage van 10% van de investering worden toegekend, met een maximum van 5 miljoen dirham. De ondernemer moet zelf minstens 20% van de investering financieren.

Het bestaande programma kan worden gebruikt voor onder meer industrie, ambachten, toerisme, gezondheidszorg, onderwijs, digitale activiteiten, energie, transport en logistiek. Het nieuwe voorstel gaat echter verder doordat het geld van meerdere investeerders uit de diaspora zou worden gebundeld en specifiek naar hun regio’s van herkomst zou worden geleid.

Op Bladna.nl : Investeringscampagne moet diaspora naar Noord-Marokko lokken

De grote uitdaging blijft om Marokkanen in het buitenland ervan te overtuigen dat investeren in hun regio van oorsprong voldoende veilig en aantrekkelijk is. Het voorgestelde fonds is voorlopig dan ook geen aangekondigde overheidsmaatregel, maar een plan waarmee de auteurs de miljarden van de diaspora gedeeltelijk willen omzetten in bedrijven en banen, met bijzondere aandacht voor het Rif, Al Hoceima en Nador.