Acht jaar wachten, nu opnieuw uitstel : Marokko gooit roet in eten Madrid Algiers

Madrid wijst officieel naar de vervroegde Spaanse parlementsverkiezingen van 29 november. Maar regeringsbronnen erkennen tegenover El País dat ook de spanningen met Marokko rond Sebta de organisatie van de top moeilijker hebben gemaakt. De beslissing valt bovendien enkele dagen voordat koning Felipe VI naar Sebta en Melilla reist.

Op Bladna.nl : Spanje-Algerije : Marokko blijft rode lijn voor Madrid

Sánchez reisde op 20 juli naar Algerije om de relatie met Algiers opnieuw op de rails te krijgen. Tijdens dat bezoek werd afgesproken om in oktober in Madrid een bijeenkomst op hoog niveau te organiseren. Spanje en Algerije wilden daarmee een einde maken aan vier jaar diplomatieke crisis.

Drie maanden later wordt die afspraak alweer uitgesteld. Volgens de Spaanse regering heeft het weinig zin een belangrijke bilaterale top te organiseren wanneer het land enkele weken later naar de stembus gaat.

Toch speelt ook Marokko nadrukkelijk mee. Dinsdag 13 oktober reizen Felipe VI en koningin Letizia naar Sebta, een dag later bezoeken ze Melilla. Het wordt het eerste bezoek van Felipe aan beide steden sinds hij in 2014 koning werd.

De reis ligt bijzonder gevoelig in Rabat. Spaanse bronnen onthulden onlangs dat opeenvolgende regeringen Felipe VI jarenlang tegenhielden uit vrees voor de reactie van Marokko.

Sebta-crisis hangt boven relatie met Algerije

Daar komt de crisis van afgelopen zomer bovenop. Eind juli bereikten tienduizenden mensen vanuit Marokko Sebta, waarna de betrekkingen tussen Rabat en Madrid opnieuw onder zware druk kwamen te staan.

Opvallend is de timing. Sánchez had Algerije slechts tien dagen vóór het begin van de grote grenscrisis bezocht. Spaanse veiligheidsdiensten legden later zelf een mogelijk verband tussen die reis en een veranderde houding van Marokkaanse veiligheidsdiensten aan de grens.

Een bron binnen de Spaanse regering erkent nu tegenover El País dat de gebeurtenissen in Sebta de voorbereiding van de Spaans-Algerijnse top niet eenvoudiger hebben gemaakt. De ontmoeting had overigens nooit een definitieve datum gekregen. Daardoor kan Madrid de top uitstellen zonder formeel een reeds vastgelegde bijeenkomst te annuleren.

De inzet is groot. De betrekkingen tussen Spanje en Algerije stortten in 2022 in nadat Sánchez het Marokkaanse autonomieplan voor de Sahara omschreef als de meest serieuze, realistische en geloofwaardige basis voor een oplossing van het conflict. Algerije riep daarop zijn ambassadeur terug, schortte het vriendschapsverdrag met Spanje op en beperkte de handel. De gasleveringen aan Spanje bleven echter grotendeels overeind.

Sindsdien probeert Algiers de relatie te herstellen zonder dat Madrid zijn positie over de Sahara heeft teruggedraaid. Tijdens het bezoek van Sánchez in juli werd ook gesproken over hogere Algerijnse gasleveringen aan Spanje. De Medgaz-pijpleiding beschikt nog over extra capaciteit en ook de invoer van vloeibaar aardgas zou kunnen worden verhoogd.

Economisch hebben beide landen veel te verliezen. In 2025 bedroeg de handel tussen Spanje en Algerije 8,5 miljard euro. Daarvan bestond 6,3 miljard euro uit Algerijnse export, vooral energie. Meer dan honderd Spaanse ondernemingen zijn actief in Algerije.

Op Bladna.nl : Felipe VI wilde al jaren naar Sebta, Madrid hield hem tegen uit angst voor Marokko

Voorlopig heeft Algiers niet officieel gereageerd op het uitstel. Een Algerijnse krant dicht bij het presidentschap benadrukt wel dat nooit een bezoek van Tebboune aan Spanje was gepland : de aangekondigde ontmoeting moest de regeringen van beide landen samenbrengen. Wanneer die top nu wel doorgaat, is nog onbekend.